Γιώργος Β. Μακρής, Συμβάντα

Σήμερα κυμαίνομαι πάλι, δίχως να παίρνω μια απόφαση
κυμαίνομαι και σήμερα
δεν μας ενδιαφέρει ανάμεσα σε τι κυμαίνομαι.
Είμαι ένα γυαλιστερό εκκρεμές.
Ίσως μονάχα αυτή η κύμανση να υπάρχει.
Μια κυρία με στόμα σοβαρό σηκώνεται από τον πάγκο
και λέει στα άνθη με την κλειστή της ομπρελίτσα.
Μα εγώ προχωρώ λυπημένος
χωρίς να ξέρω τι να λέει ακριβώς.
Θυμάμαι διάφορα πρόσωπα σε καταστρώματα σκαφών.
Ούτε κι αυτό εντελώς δε θυμάμαι…

(1944)

Δημήτριος Παπαρρηγόπουλος (1843-1873), Γλαύκη (Διήγημα έμμετρον)

Τῇ Κυρίᾳ * * *
Τῳόντι, φίλη μου, ἡ ἀκηδία,
Ἀπό τινος τὸ πνεῦμά μου μαραίνει·
Οὐδὲ ἡ ποίησις αὐτὴ μ’ εὐφραίνει
Ἡ μόνη μου τὸ πάλαι εὐτυχία.

Χασμῶμαι· τί πρὸς τοῦτο; δὲν χασμᾶται
Ἡ οἰκουμένη πᾶσα σιωπῶσα;
Ἡ ἐπιστήμ’ εἰς τρόπαιά της τόσα
Τὸν ὕπνον τοῦ δικαίου δὲν κοιμᾶται;

Τίς οἶδεν ἂν ὁ Ζεὺς ἰδὼν ὡς μυῖαν
Συλλαμβανόμενον τὸν κεραυνόν του,
Κατὰ τῆς ἐπιστήμης τὸν θυμόν του
Ἐξέχυσε, κρατῶν αὐτὴν δεσμίαν.

Τίς οἶδεν· ἀληθῶς τὸ πᾶν κοιμᾶται,
Ἔρως, χαρά, ἐλπίς, αὐτὴ ἡ λύπη,
Ὁ ὀργασμὸς ἀπὸ τοῦ κόσμου λείπει,
Λανθάνων θάνατος περιπλανᾶται.

Ψυχοῤῥαγεῖ αὐτὴ ἡ οἰκουμένη·
Συσπᾶται, ῥέγχει, ὠχριᾷ, δακρύζει,
Τοὺς νεκρικοὺς ψαλμούς της ψιθυρίζει,
Εἰς κλίνην νεκρικὴν κατακειμένη.

Ἄλλως τε, φίλη μου, ἡ ἀκηδία
Τοῦ ἔρωτος ὁ δορυφόρος εἶναι,
Καὶ τότ’ αἱ αἰτιάσεις σου ἐκεῖναι
Κατέπεσαν, σὺ εἶσαι ἡ αἰτία.

Τί πταίω ἂν τὸ εὔγλωττόν σου ὄμμα,
Ἡ νὺξ ἡ δίδυμος τῶν ὀφθαλμῶν σου,
Καὶ ἡ δειλὴ αὐγὴ τῶν παρειῶν σου,
Κ’ ἡ κόμ’ ἡ ἔχουσα τοῦ ᾍδου χρῶμα

Τὸν νοῦν μου ὅλον δέσμιον κρατοῦσι
Ζητοῦντα μίαν ἔρωτος ἀκτῖνα
Εἰς τὰ μαγίσσης βλέμματα ἐκεῖνα;
Οἱ ἀγαπῶντες ὀνειροπολοῦσι.

Τὰ ὄνειρα εἶν’ εὐτελὴς βεβαίως
Καὶ αὐχμηρὰ τροφή· ἐὰν σὲ τέρπῃ,
Παρὰ τοὺς ῥεμβασμοὺς ὁ Χάρων ἕρπει
Τὸν βίον ὑποσκάπτων θαῤῥαλέως.

Εὐρὼς τοῦ πνεύματος καὶ τῆς καρδίας
Ὁ ῥεμβασμὸς τὴν ὕπαρξιν σκιάζει,
Τὴν φθίσιν τοῦ νοὸς παρασκευάζει
Ἁπλούμενος ἐπὶ τῆς διανοίας.

Καὶ τότε δίδουν κόσμους δι’ ἓν βλέμμα.
Κ’ ἐγώ, ἀφ’ οὗ οἱ ποιηταὶ δωροῦσιν
Ὅ,τι νὰ δώσωσιν ἀδυνατοῦσιν,
Νὰ σοὶ προσφέρω ἐπεθύμουν στέμμα.

Ἀλλ’ ὄχι συνταγματικὸν βεβαίως·
Τῆς πάλαι τραγῳδίας, κωμῳδία
Δὲν εἶναι ἡ τοιαύτη βασιλεία;
Ὁ γίγας ἔπεσε χαμαὶ πυγμαῖος.

Νευρόσπαστον, τὰ πετεινὰ φοβίζει·
Ἐκ τῆς ρινὸς τὸ σύνταγμα τὸν σύρει,
Καὶ ἡ πομπώδης Ῥώμη τὸν οἰκτείρει.
Σφυρηλατεῖ τοὺς ὑπουργούς· φροντίζει

Κομψὰς ὑπογραφὰς νὰ θέτῃ μόνον,
Ἱππεύει, χάσκει καὶ διασκεδάζει
Καὶ διαδόχους του παρασκευάζει,
Εἰς οὓς ἀντὶ πλαγγῶνος δίδει θρόνον.

Ἀλλ’ ἠμπορεῖ καὶ τὸ ὑπόδημά μου
Νὰ πράξῃ τοῦτο ἐν ἀνέσει πάσῃ·
Οὐδὲ τὸ ὄνομα αὐτοῦ χαράσσει
Ἐπὶ τῆς σαλευούσης ταύτης ἄμμου

Ἣν ὀνομάζουν, δόξαν, κλέος, φήμην.
Πρῶτος ἢ δεύτερος ἀποκαλεῖται,
Καὶ ἀποθνήσκων εἰς ἡμᾶς δωρεῖται
Τὸν τοῦ σιγάρου του καπνὸν εἰς μνήμην.

Νὰ σοὶ προσφέρω κὰν ἂν ἠδυνάμην
Τὴν ἔνδοξον προρφύραν τῶν Καισάρων,
Ἣν ἤδη περιβάλλεται ὁ Χάρων,
Κρατῶν τὴν κόνιν των εἰς τὴν παλάμην!

Ἀλλ’ ἐλησμόνησα· σὲ ὑπεσχέθην,
Λακτίσας τὴν θεόν μου ἀκηδίαν,
Ἀρχαίαν νὰ συνθέσω ἱστορίαν
Καὶ εἰς ἀκαίρους στοχασμοὺς ἀφέθην.

Ὁπόταν σκέπτωμαι περὶ ἀρχαίων
Λαμβάνω τι ἐκ τῆς φαιδρᾶς ζωῆς των,
Μὲ περιπτύσσει αἴφνης ἡ ἐλπὶς των
Καὶ φρόνημα αἰσθάνομαι ἀκμαῖον.

Ὤ πόσον μὲ ἀρέσκ’ ἡ ἀρχαιότης!
Καὶ ἂν σχολαστική, ψυχρὰ σοφία
Εἰς λίθους τὴν εὑρίσκῃ κ’ εἰς ἀγγεῖα,
Τὴν Κύπριδα λατρεύει ἡ νεότης.

Τῆς ἀνθρωπότητος τὸ ἔαρ ἦτο,
Καὶ ἤδη ἔχομεν βαρὺν χειμῶνα,
Εἰς χαῦνον ἐγεννήθημεν αἰῶνα
Καὶ ὀνειροπολεῖς σύ, ἐγὼ πλήττω.

Ἡ Γλαύκη πρὸς τὴν Λάμιαν βαδίζει
Τὸ πλῆθος σχίζουσα τῶν Ἀθηναίων·
Ὁ ἥλιος, ὡς ναῦς πυρίνη, πλέων,
Λάμψεις ἀποχαιρετισμοῦ σκορπίζει.

Δὲν περιγράφω τὴν μορφὴν τῆς νέας·
Περιγραφῶν ὑπάρχει ἀπειρία,
Ἀπέκαμον τὰ ῥόδα καὶ τὰ ἴα
Παραβαλλόμενα πρὸς τὰς ὡραίας.

Ἀφίνω νὰ τὴν πλάσῃς θαυμασίαν·
Τὸ ἄγνωστον αἱ ἀρεταὶ κοσμοῦσι,
Καὶ δι’ αὐτὸ εἰς τοὺς θεοὺς δωροῦσι
Προτερημάτων τόσην ἀφθονίαν.

Πρὸς τῆς οἰκίας φθάνει τῆς Λαμίας
Καὶ σταματᾷ ἐξαίφνης ὠχριῶσα·
-Ἑταίρας οἶκος- τῶν σεμνῶν ἡ γλῶσσα
Αὐτὸν προφέρει μετὰ βδελυγμίας.

Καὶ ὅμως ἡ ἑταίρα αὕτη ἦτο
Τοῦ πολιορκητοῦ ἡ ἐρωμένη,
Καὶ ἄνασσα προσαγορευομένη
Ὑπὸ κολάκων ἐθεοποιεῖτο.

Τὰ ὄργια μετὰ τοῦ Δημητρίου
Ἐν τῷ ναῷ τελεῖ τοῦ Παρθενῶνος,
Εἰς δόξαν δὲ αὐτῆς μαρμαίρων θρόνος
Ὑψώθη ἔμπροσθεν τοῦ Ἐρεχθείου.

Ὑπόπτερος ὁ οἶκος τῆς Λαμίας,
Μ’ ἀγάλματα ἡρώων ἐκοσμεῖτο,
Ναοῦ κομψὴ μικρογραφία ἦτο·
Ἡ Γλαύκ’ εἰσῆλθεν ἔνδον τῆς οἰκίας.

Πόσον ἡ Λάμια ὡραῖα βαίνει
Ἐκεῖ ἐν μέσῳ τῶν στηλῶν ὀρθία,
Ἐνῷ τῆς αὔρας ἡ δειλὴ θωπεία
Σκορπᾷ τὴν κόμην της ἀσπαζομένη!

Οἱ εὔσαρκοί της ὦμοι καὶ τὸ στῆθος
Ἡμίγυμνα ἰδὲ ἐρυθριῶσι·
Τὰ χείλη προκαλοῦντα μειδιῶσι·
Ἔχει θρασὺ καὶ νωχελὲς τὸ ἦθος.

Ἰδέ! ἡ κεφαλή της κράνος φέρει·
Κοσμεῖ τὸ κράνος σφίγξ, εἰκὼν γνήσια
Τῆς γυναικός· ἡ χεὶρ ὁριζοντία
Δόρυ κρατεῖ· ἡ ἄλλη πάλιν αἴρει

Τὸ ἄγαλμα τῆς νίκης χαῦνον βλέμμα
Πρὸς τὸν ὁρίζοντα μακρὰν εὐθύνει,
Καὶ ὡς ἡ ἀδελφὴ αὐτῆς, ἡ Φρύνη,
Ὠχρὸν τὸ μέτωπόν της φέρει στέμμα.

Ἠχοῦσιν ἐπὶ τῶν περιστυλίων
Δειλὰ τὰ βήματα τῆς Γλαύκης· ποία
Γυνὴ τοσοῦτον ἄκαιρος, θρασεῖα
Τὸν στολισμὸν ταράσσει τῶν ὀργίων;

ΓΛΑΥΚΗ.
Τῆς Ἀθηνᾶς, ὦ Λάμια, μιμεῖσαι
Τὴν μεγαλοπρεπῆ ἐνδυμασίαν·
Ἀλλ’ ἐλησμόνησές τι -τὴν καρδίαν,
Καὶ ἡ στολὴ μεθ’ ἧς περικοσμεῖσαι

Δεικνύει τὴν καρδίαν μελαντέραν.
Ἡ Ἀφροδίτη ἔγινε παρθένος·
Ἀλλ’ ὁ μανδύας ὁ κεχρυσωμένος
Ἐρυθριᾷ καλύπτων τὴν ἑταίραν.

ΛΑΜΙΑ.
Ἑταίραν εἶπες, Γλαύκη; ἀλλ’ ὀφείλει
Ἑταίρα πᾶσα καλλονὴ νὰ ἦναι·
Αἱ ἀληθεῖς γυναῖκες εἶν’ ἐκεῖναι
Καὶ σύζυγος καλὴ σὺ μόνον, φίλη.

Τὸ κάλλος δὲν ἐπλάσθη, Γλαύκη, μόνον
Ἵνα κρατῆται ἔνδον τῆς οἰκίας
Ὑπεῖκον εἰς τὰς ἰδιοτροπίας
Ἑνὸς ἀνδρός· ὑψοῦσ’ εἰς τοῦτο θρόνον,

Καὶ σύμπασαν κοσμεῖ τὴν οἰκουμένην.

ΓΛΑΥΚΗ.
Καὶ ἡ αἰδὼς ἐν τούτοις λησμονεῖται.

ΛΑΜΙΑ.
Αἰδώς; ἡ ἐχεμύθεια καλεῖται·
Κακίαν λέγε ὑποκρυπτομένην.

ΓΛΑΥΚΗ.
Ληρεῖς, ἀλλ’ ἔστω· ἀγαπῶ, φιλτάτη.

ΛΑΜΙΑ.
Ἐμέ, ὦ Γλαύκη; ἐκ τῆς Λέσβου εἶσαι;

ΓΛΑΥΚΗ.
Ἀλλὰ δικαίως πρέπει νὰ φοβῆσαι·
Ὁ ἔρως μου τόσον διαταράττει.
Λατρεύω τὸν Δημήτριον.

ΛΑΜΙΑ.
Ἐκεῖνον;
Λεαίνας, Γλαύκη, ἀγαπᾷ ὁ λέων.
Δὲν θέλει ἐρωτίδιόν τι κλαῖον·
Ἑταίραν μόνον, πόλεμον καὶ οἶνον.

ΓΛΑΥΚΗ.
Ναί! τὸ γνωρίζω, φίλη μακάρια,
Ἀλλὰ τὸ ἄντρον πέραν τὸ μονῆρες,
Τὸ εὐτυχίας καὶ ἐρώτων πλῆρες,
Ἐν ᾧ, ὁπόταν ἔλθῃ ἡ σκοτία,
Εὑρίσκεις τὸν Δημήτριον εὐδαίμων,
Ἀντὶ ταλάντου δι’ ἑσπέραν μίαν
Μὲ δίδεις, Λάμια;

ΛΑΜΙΑ.
Ὤ τὴν ἀστείαν.
Ἀλλόκοτος τοῦ ἔρωτος ὁ δαίμων
Καὶ δι’ αὐτὸ παιδίον ζωγραφεῖται.
Πωλεῖται, Γλαύκη, ἡ ἐλευθερία,
Ἡ ἀρετή, τὸ κάλλος, ἡ παιδεία,
Ἀλλ’ ἡ εὐδαιμονία δὲν πωλεῖται.

ΓΛΑΥΚΗ.
Βεβαίως· πλὴν ἕν φάσμᾳ εὐτυχίας,
Τὸ ἴνδαλμα αὐτῆς πωλεῖται, φίλη·
Παρέχει ἀμυδρὸν τὸ φῶς ἡ δείλη
Ἀλλὰ γλυκύτερον τοῦ τῆς πρωίας.

Ἡ εὐτυχία εἶναι τυφλοτέρα
Ὑπὸ τὸν μαῦρον πέπλον τῆς σκοτίας·
Ἐνδύομαι τὴν μοῖραν τῆς Λαμίας
Καὶ νύκτα μίαν γίνομαι ἑταίρα.

Εἰς τὴν ἀγκάλην του τὸ πῦρ θὰ σβέσω
Τοῦ ἔρωτός μου, καὶ ἡ νὺξ ἡ μία
Θὰ τρέφῃ τὴν ψυχήν μου αἰωνία·
Ἀφοῦ δὲν ἀνεγείρεται θὰ πέσω.

ΛΑΜΙΑ.
Ἀνέγερσιν τὸν ἔρωτά σου λέγεις;
Κατέστρεψεν ὁ Πλάτων τὰς καρδίας
Μὲ τὰς τοῦ ἔρωτός του θεωρίας·
Ἐὰν σύ, Γλαύκη, τὴν ἑταίραν ψέγῃς,

Ἀλλὰ τί εἶναι ἡ κενὴ ἀγάπη,
Ὁ σκελετὸς τοῦ ἔρωτος, ἡ κρύα
Ἀπράγμονος ὀδύνης φιλαυτία,
Πρὸς ἣν ἡ νέα γενεὰ ἐτράπη;

Ὡραῖος ἔρως μὲ νεκρὸν τὸ ὄμμα,
Μὲ σάβανον ὠχρὸν εὐαισθησίας,
Καὶ ὄντως ἄξιος τῆς βασιλείας
Του Πλούτωνος· σεσαθρωμένον πτῶμα.

Ὅταν μᾶς τέρπῃ ὁ καρπός, ὦ Πλάτων,
Ἡ χεὶρ αὐτὴ περιχαρῶς τὸν δρέπει,
Καὶ τὴν ζωὴν εἰς θάνατον δὲν τρέπει
Φαντασιώδεις κόσμους ἀναπλάττων.

Τοῦ φθινοπώρου ὁ ἀὴρ μαραίνων
Τὰ ἄνθη τῆς ἀνοίξεως σαρόνει,
Καὶ αὕτη ἡ λατρεία θανατόνει·
Εὐνούχων εἶναι καὶ ἐξηντλημένων.

Ἢ μᾶλλον εἶναι πρόσχημα ἀχρείων,
Ὑπόκρισις, ἢ πλάνη, ἢ μανία,
Φθίσις τοῦ ἔρωτος, ὠχρὰ λαγνεία,
Περικαλλὲς τῆς ὕλης προσωπεῖον.

Χαμαὶ τὸ προσωπεῖον! ἡ ἑταίρα
Ἀγέρωχον τὸ μέτωπόν της αἴρει,
Δὲν τήκεται εἰς στόνους, σπαίρει,
Θνήσκει καὶ ἀναζῇ ὡραιοτέρα.

Καὶ ἀδελφὴ τῆς ἡδονῆς ἐκχέει
Μεθύουσαν ἐρώτων ἀτμοσφαῖραν·
Τὴν εἶδες εἰς χειμερινὴν ἑσπέραν
Πῶς ὑπὸ ἔρωτος γελᾷ καὶ κλαίει;

Παιδίον, ὕπαγε· ἡ εὐτυχία
Κενὰς σκιὰς οὐδέποτε θηρεύει,
Καὶ τὸν Θεὸν εἰς μάρμαρον λατρεύει
Ἡ τοῦ ἀνθρώπου ὑλικὴ καρδία.

Τὸ ἄντρον εἶναι σόν, καὶ ἡ σκοτία
Καθὼς ὁ θάνατος μᾶς ἐξισόνει·
Ὕπαγε, Γλαύκη φίλη, εὐδαιμόνει,
Ἂν ἡ κλοπὴ καλεῖτ’ εὐδαιμονία.

Ἤδη ἡ νύξ, προστάτις τῶν ἐρώτων,
Ἀνὰ τὴν γῆν ἁπλοῦται βαθυτάτη,
Οὐδὲ ἡ αὔρα τὴν σιγὴν ταράττει·
Ὁ οὐρανὸς προσμειδιᾷ ὑπνώττων.

Ἡ Γλαύκη εἰς τὸ ἄντρον ἀναμένει·
Ἐφόρει τὴν καλύπτραν τῆς σκοτίας·
Ῥιγᾷ ὑπὸ ἀνυπομονησίας,
Ἐκεῖ, ὡς Λάμια εὑρισκομένη.

Ὁ χρόνος, ἀπηνής, βραδέως βαίνει·
Μὲ συμφορὰν πολλάκις εἶν’ ὁμοία
Ἡ ἀναμενομένη εὐτυχία
Καὶ δι’ αὐτὸ ὠχρὰ ἡ Γλαύκη στένει.

Ἀκούεται βημάτων πέραν κρότος.
Εἶναι αὐτός· τῆς Γλαύκης ἡ καρδία
Μετρεῖ τὰ βήματα ἐν ἀγωνίᾳ·
Τίς εἰς τὸ ἄντρον βαίνει λεληθότως;

Ἰδοὺ ὁ Πολιορκητής· μυθῶδες
Ἀγώνων κρᾶμα, μέθης καὶ ἐρώτων·
Εἰς τὴν ἀγκάλην γυναικὸς ὑπνώττων
Ἠγείρετο μὲ βλέμμα ἐρεβῶδες.

Ἐξ εὐωχίας αἴφνης καὶ ὀργίων
Πρὸς τὰς μεγίστας ἔβαινε στρατείας,
Ἠσπάζετο τὰ χείλη τῆς Λαμίας
Πρὸς γρόνθον πάλιν τὴν πυγμήν του κλείων.

Εἶχε τῆς φύσεως τὸ μεγαλεῖον·
Νῦν μειδιῶν καὶ εὐσταλὴς καὶ χαίρων
Μετὰ μικρὸν τὸ μέτωπόν του αἴρων
Νεφῶδες καὶ τὸν κεραυνὸν ἐγκλεῖον.

Πλὴν σιωπή! συμπτύξεις πυρετώδεις,
Φιλήματα μακρά, γριφώδεις φράσεις,
Πειρπλοκὰς καὶ μέθην καὶ ἐκστάσεις
Ἡ νὺξ περιλαμβάνει ἡ ζοφώδης.

Τὴν γλῶσσαν τῆς ἀγάπης ὁμιλοῦσι·
Καὶ λέξεις μύχιαι, παλμοὶ καρδίας,
Πνοαὶ θερμαὶ βαθείας συμπαθείας
Ὡς ἁρμονία τῆς ψυχῆς ἠχοῦσι.

Τὰ μόνα ἄνθη τοῦ περῶντος βίου,
Δρεπόμενα ὑπὸ τοῦ διαβάτου
Ἀπὸ τῆς ὄχθης τοῦ ὠχροῦ θανάτου
Πρὶν ἐντὸς σκότους κοιμηθῇ στυγίου.

Ἡ φύσις ἡ θνητὴ ἀθανασίαν
Ἐπὶ τὰ χείλη ἐρευνῶσα ἤδη
Φεῦ! τὴν ἀρὰν τὴν πάλαι αἰωνίαν
Ἐπὶ τὴν οἰκουμένην παραδίδει.

Μακρὰ στιγμὴ ἀῤῥήτου συμπαθείας·
Τὸ σύμπαν περικλείει ὁ βραχίων,
Τὸ ἄπειρον εἰς φίλημα εἰσδύον,
Ἡ ἕκτ’ ἡμέρα τῆς δημιουργίας.

Τοῦ παγκοσμίου βίου αἱ ἐκφράσεις,
Καὶ κόσμου σκοτεινὴ δημιουργία.
Στιγμὴ καὶ τοῦ θανάτου ἀντάξια,
Ἐνσάρκωσις τοῦ ἔρωτος· ἡ πλάσις.

Ἡ νὺξ ὑπὸ τὸν οὐρανὸν ῥεμβάζει,
Εἰς τὴν ἀκτὴν τὸ κύμα ψιθυρίζει,
Ἀστὴρ διᾴττων τὴν σκοτίαν σχίζει,
Καὶ εἰς τὰ δάση ὁ ἀὴρ στενάζει.

– Γηράσκουσα, ὦ Λάμια, ἀνδροῦσαι,
Καὶ φαίνεται διαμαρτυρομένη
Ἡ παρειά σου μᾶλλον φλεγομένη,
Καθόσον ἐκ τοῦ χρόνου ῥυτιδοῦσαι.

Ἡ δὰς ἐκπέμπει φλόγαν λαμπροτέραν
Πρὶν εἰς ζοφώδη κοιμηθῇ σκοτίαν·
Ὁ ἔρως, φαίνεται, ἀκμὴν ὁμοίαν
Εἰς τῆς ζωῆς λαμβάνει τὴν ἑσπέραν.

Αἰσθάνομαι τὸν τύπον τῶν χειλέων,
Εἰς νέαν ὅμως βαίνω ἐκστρατείαν,
Θὰ ἀσπασθῶ ἐνόπλως τὴν πρωΐαν·
Δός μοι ἓν φίλημα· τὸ τελευταῖον.

– Ἡ λύκη ἠρεμεῖ μακρὰν βαθέως.
Ὤ! μὴ ἀναχωρεῖς ἀκόμη, μεῖνε,
Νὰ ἀσπασθῶ τὸ μέτωπόν σου κλίνε,
Ἡ Γλαύκη ἐψιθύρισε λαθραίως.

– Ἀλλ’ ἡ στοὰ ἡ μαύρη της σκοτίας
Ἐπὶ μακρὸν τὸν ἔρωτα τηροῦσα
Ἓν πτῶμα αἴφνης δείκνυται κρατοῦσα
Εἰς τὰς δειλὰς ἀκτῖνας τῆς πρωίας.

Ὡς τῆς ψυχῆς τὸ φῶς, καὶ τοῦ ἡλίου
Ἂν ἡ ἀκτὶς τὸν ἔρωτα προσβάλῃ
Ἀπέρχεται αὐτὸς καὶ ἡ ἀγκάλη
Σιγᾷ τὴν σιωπὴν κοιμητηρίου.

– Ὁ ἥλιος ἂν αἴφνης ἐλησμόνει
Τὸ ἅρμα του νὰ ζεύξῃ! ἀτυχία!
Ἡ νὺξ βραχεῖα ἔληξε, βραχεῖα·
Μετὰ μικρὸν θὰ ἀπομείνω μόνη!

Ἠγέρθη ὁ Δημήτριος· – Βραχεῖα;
Τὸ χεῖλός σου βεβαίως ἠπατήθη
Καὶ ἔκφρασιν ἐπροφέρεν ἀήθη·
Σὺ εἶσαι, Λάμια, σὺ ἡ μισθία;

Τὴν κεφαλήν της κλίνει σιωπῶσα
Ἐπὶ τοῦ στήθους τοῦ ἀνδρὸς καὶ μένει
Ἐκεῖ εἰς σκέψεις μαύρας βυθισμένη,
Θρηνοῦσα ἅμα καὶ προσμειδιῶσα.

– Δός μοι τὴν χεῖρά σου· ἐκ Σικελίας
Στρεπτὸν ταλάντου σὲ δωρῶ, φιλτάτη.
– Ὤ! κράτει τὸν στρεπτόν σου, κράτει·
Ἐψέλλισεν αὐτὴ μετὰ δειλίας.
Τὰ δῶρά σου δὲν θέλω· ἠγαπήθην·
Ὁ ἥλιος πρὸς τί ὁ ἀνατέλλων;
Ἡ αὔριον; Θὰ ἐπαιτῶ τὴν λήθην·
Ἡ εὐτυχία ταύτην ἔχει μέλλον.

– Ἀλλ’ ἡ ἑταίρα, κόρη τῶν ὀργίων,
Ἂν δάκνῃ, δὲν φιλεῖ· ῥοφῶσα
Τὸ αἷμα, τὴν καρδίαν καὶ τὸν βίον,
Φαιδρὰ προκύπτει καὶ προσμειδιῶσα.
Τῆς ἠθικῆς καὶ τῆς αἰδοῦς τὸ πτῶμα,
Ἑρμῆς γενόμενος ὁ ἔρως, βαίνει
Φέρων τὸ πελιδνόν τοῦ αἴσχους χρῶμα·
Ἰδοὺ τὴν σήμερον ἡ ἐρωμένη.
Βδέλλα τὸν μυελὸν ῥοφῶσα τῶν ὀστέων
Ὅπου ἡ μνᾶ προσέρχεται κ’ αἱ κνῖσσαι,
Ἐξαπατῶσα τὴν ψυχὴν τῶν νέων.·
Ἡ Λάμια, ἡ Λάμια δὲν εἶσαι.

Ἡ φθίνουσα σελήνη ἀνατέλλει
Ἐπαίρουσα τὸν πέπλον τῆς σκοτίας·
Ἀλλὰ τὸ φῶς αὐτῆς διστάζον στέλλει·
Τί ἐρευνᾷ μετὰ μελαγχολίας;

Τὸν Ἐνδυμίωνα ζητεῖ καὶ κύπτει
Καὶ ἀπαντᾷ τὴν φύσιν τὴν σιγῶσαν·
Ἀκτὶς λαθραία εἰς τὴν ὄψιν πίπτει
Τῆς Γλαύκης τὴν ὠχρὰν καὶ μειδιῶσαν.

Ἰδοὺ ὁ μῦθος· ἴσως ἐπεθύμεις
Μὲ στόμφον πάντα ταῦτα νὰ ἐκθέσω·
Φερόμενος ἐπὶ πομπώδους ῥύμης
Ταρτάρους εἰς ὠκεανοὺς νὰ σβέσω.

Ἂν ἀγαπῶ τὸν Βύρωνα, συγχρόνως
Μισῶ τοὺς παρασίτους ὅσοι ζῶσι
Τὴν τράπεζάν του λείχοντες· ὁ πόνος
Σιγᾷ ὡς τάφος, οἱ ψυχροὶ βοῶσι.

Θὰ μ’ εἴπῃς ἄτεχνον· δικαίως ἴσως·
Δὲν λεπτουργῶ τοὺς στίχους ὅπως ἄλλοι,
Πρὸς τὴν βλακίαν τρέφω μέγα μῖσος
Καὶ εἰς τὴν ῥίνην ἡ βλακία θάλλει.

Τὰς παραλυτικὰς αὐτῶν ποιήσεις
Μὲ ἄνθη καὶ ψιμμύθιον κοσμοῦσιν,
Ἐνδύουσι κομψῶς καὶ σαβανοῦσιν
Εἰς πλείστας καὶ ψυχρὰς μεταῤῥυθμίσεις.

Θὰ μ’ εἴπῃς ὑλιστήν· δεκτὸν καὶ τοῦτο.
Ἀφοῦ προβαίνῃ ψηλαφῶν ὁ βίος,
Προσκρούων εἰς τὴν ὕλην αἰωνίως,
Τί ἄλλο νὰ δεχθῇ ἐδικαιοῦτο;

Ἡ ὕλη πάσχει, χαίρει, ζῇ καὶ θνήσκει·
Ἐκτὸς αὐτῆς τί εἶναι; τίς γνωρίζει;
Ὁ ἄνθρωπος ἐπὶ τῆς γῆς βαδίζει
Αἰῶνας καὶ παντοῦ αὐτὴν εὑρίσκει.

Λιμώττει καὶ ἡ μεγαλοφυΐα·
Τὸ στέμμα της πρὸ δείπνου καταθέτει,
Ὀλίγην κόνιν εἰς τὴν γῆν προσθέτει·
Τί μηχανὴ ὁ ἄνθρωπος τελεία!

Θὰ μ’ εἴπῃς βωμολόχον· ἐνθυμεῖσαι
Ἡ Εὔα πάλαι πότε ἐνεδύθη;
Ὁπόταν ἔπεσε· ναί, μὴ φοβεῖσαι
Ἢ τὸν καυχώμενον ὡς χρηστοήθη.

Εἰπέ· πλὴν φείσθητι ἐκείνης μόνον·
Τῆς Γλαύκης· εἶχεν ὄντως εὐφυΐαν
Ἀξίαν τῶν καλῶν ἐκείνων χρόνων·
Ὑπέκλεψεν αὐτὴν τὴν εὐτυχίαν.

Ἂν διὰ τῆς ἀπάτης νύκτα μίαν
ᾘσθάνθη μέθην μαγικὴν ἐρώτων,
Κατακριτέα εἶναι; εὐτυχίαν
Ὁ ἄνθρωπος εὑρίσκει ὀνειρώττων,

Καὶ τ’ ὄναρ εἶναι καθαρὰ ἀπάτη·
Ὁ ἔρως εἶναι πλάνη· ἡ ἀγκάλη
Σκιὰν τῆς ἐρωμένης περιβάλλει
Ἐκείνης, ἣν ἡ φαντασία πλάττει.

*Από το βιβλίο “Ποιήσεις υπό Δ. Παπαρρηγοπούλου, εν Αθήναις, εκ του τυπογραφείου Νικήτα Πάσσαρη, 1867, σσ. 57-72.

Γεωργία Τρούλη, Ένα διάστημα γαλάζιο

Ν΄αφήναμε ένα διάστημα ουρανό
Ανάμεσα στους ανθρώπους
Ανάμεσα στα λόγια
Και στο ζευγάρι τους,
ανάμεσα στα πόδια
Ανάμεσα στην εικόνα και στον καθρέφτη
Ν΄ανασαίνουν
Να μπαίνουν εκεί μέσα ακούσια ή άθελα
Να βλέπουν την κλωνοποίηση
Του ίδιου τους του προσώπου
Να βλέπουν το τρεχιό
Τις συναντήσεις
Τις εγκατατλείψεις
Την αυταπάτη
Και κάπου να συνέρχονται και να λένε
Πώς μοιάζω σ΄εκείνον, σ΄εκείνον
Στον παραδίπλα
Σε αυτόν,σε αυτόν, σε αυτόν
Σ΄εαυτόν
Και πάλι να γλιστρούν, να ξεφεύγουν
Ν΄αναλαμβάνουν ρόλους
Και να λένε
Δεν χρειάζομαι ούτε αναπνοή
Ούτε γαλάζιο

*Το σκίτσο της ανάρτησης είναι έργο της ποιήτριας.

Βασίλης Κουντζάκης, Δύο ποιήματα

ΑΝΑΛΩΣΗ

Πίσω από κολώνες
σε γωνιές παραμονεύω
τραγούδι γνώριμο πια δεν ακούγεσαι
οργώνω μίγμα των ονείρων
οργώνω λάσπη των τυχαίων βηματισμών
αναλύω τις σκιές με ακρίβεια
κρατώντας σημειώσεις κάθομαι στη μάντρα
των παιδικών μου χρόνων αγναντεύοντας πόθους

***

ΕΙΣΟΔΟΣ ΣΠΙΤΙΟΥ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΘΕΑ

Ίσως αναζητώ
κάποιο παιχνίδι
θαμμένο στην αυλή
κάποιο παλιό σχολικό εγχειρίδιο
κάποιο βιβλίο μυθολογίας
ίσως αναζητώ
δέντρα που δημιουργούν μορφές
ένα φως του φαναριού στην είσοδο
ένα μικρό κομμάτι χρωματιστού γυαλιού
πάνω στην άσφαλτο
που αντανακλά το πρόσωπό σου
μια ανάμνηση από τον καθένα
καλώς ή κακώς
όμως ανήκω στο τώρα
καθώς μαζί ξερνούν
τα σώματά μας
τις αρμαθιές του χρόνου.

A La Huelga (Στην Απεργία)

Στην απεργία σύντροφε,
μην πας να δουλέψεις.
Άσε κάτω τα εργαλεία,
είναι ώρα να παλέψεις.

Απ’ το λιμάνι ως το χωράφι,
απ’ το εργαστάσιο στο υφαντουργείο.
Ζήτω οι άνθρωποι του λαού,
στη Γενική Απεργία.

Στην απεργία δέκα, στην απεργία, εκατό,
στην απεργία μάνα θα πάω κι εγώ.
Στην απεργία εκατό, στην απεργία χίλιοι,
εγώ γι αυτούς μάνα κι αυτοί για μένα.

Κόντρα στην κυβέρνηση της πείνας,
θα ξεσηκωθούμε.
Όλοι οι εργάτες θα παλέψουμε,
πιασμένοι αγκώνα με αγκώνα για το ψωμί.

Όλοι οι λαοί του κόσμου,
θα μας δώσουν το χέρι.
Για να κερδίσει η Ισπανία,
την χαμένη της ελευθερία.

Γιώργος Γκανέλης, Δύο ποιήματα

ΘΕΑΤΡΙΚΟΙ ΡΟΛΟΙ

Ο άσχημος γελωτοποιός
Περίμενε τη βροχή
Για ν’ αρχίσει να κλαίει.
Μετά έβγαλε τα παπούτσια του
Καβάλησε ένα μηχανάκι
Και με ταχύτητα ανέβαινε στον ουρανό.

Στο μεταξύ, έξω απ’ το θέατρο
Ένας φωτογράφος αποθανάτιζε τη σκηνή
Οι λασπωμένοι δρόμοι ζητούσαν αυτόγραφο
Το βρέφος που γεννήθηκε σήμερα
Έμαθε να παίζει πιάνο.

Δεν είναι δικό μου το παιδί
Δεν ήμουν ποτέ παιδί
Αφήστε για λίγο τους ηθοποιούς
Να εκφραστούν ελεύθερα
Γιατί αν σταματήσει να βρέχει
Τους ρόλους τους
Θα τους υποδυθείτε εσείς.

***

Ο ΣΤΡΑΤΙΩΤΗΣ

Ο καλός στρατιώτης
Πάντα έτρωγε χωρίς πιρούνι
Τους καλούς τρόπους ευγενείας
Τους είχε μόνο για τον πόλεμο.

Ο καλός στρατιώτης
Τις εντολές εκτελούσε σιωπηλός
Αλλά τις νύχτες στη σκοπιά του
Έπιανε κουβέντα με το φεγγάρι.

Ο καλός στρατιώτης
Πάντα πυροβολούσε τις λέξεις
Όταν όμως έπεφτε σιωπητήριο
Ξέθαβε νεκρά ποιήματα.

Ο καλός στρατιώτης
Μάθαινε το ρυθμό του βηματισμού
Μα σαν έμπαινε η άνοιξη
Παραπατούσε από έρωτα.

Ο καλός στρατιώτης
Σκότωνε κάθε μέρα το χρόνο
Και τη στιγμή που απολύθηκε
Νόμιζε πως είχε πεθάνει.

*Από τη συλλογή “Εκτός εαυτού”, εκδόσεις Στοχαστής.

Τέσσερα ποιήματα του Ηλία Λάγιου – In memoriam

04:49΄ Η ΔΗΩ ΤΗΝ ΩΡΑ ΤΟΥ ΛΥΚΟΥ

Αυτό το ποίημα είναι η Δηώ, με προεξάρχουσα
την υπόσταση της Δηούς.
Σ’ αυτό το ποίημα η Δηώ μια βάναυση είναι λυκοθυγατέρα
που φωνάζει.
Κόρη μου, σ’ ευγνωμονώ που μου έδωσες τόση από έλλαμψη πολλή•
στο άλλο ποίημα η Δηώ θρυμμάτιζε το φως καθώς λυκάκι.

Λυκάκι λοιπόν. Έτσι είπα σε κάποιο άλλο ποίημα
(ποτέ δεν το ’γραψα• προς τι; Επί ματαίω).
Κάτι τις αν τα ’παιρνα στα σοβαρά• θα θύμιζε ίδρυση της Ρώμης.
Πού να βρεις λεφτά για ν’ αναθρέψεις δίδυμα;

Ρώμος, Ρωμύλος• το λυκάκι ουρλιάζει•
δεν έχω αίμα και ψυχή, δεν έχω πρόσωπο•
δεν μπορεί να εκδώσει τίποτε από εμένα παρά,
ένα στοιχείο από αλατισμένο δάκρυ.
Η λύκαινα η κυρά μου τρέχει αναζητώντας τον χαμό•

χαμού χαμός, χαμότατος, δικός μου ή δικός της,
για μας αδιάφορο.

[Από τη συλλογή Το εικοσιτετράωρο της Δηούς, 1998.]

***

[από τις Επιστολές στην Δηώ]

Ευδαίμων είμαι, το ξέρω τώρα, μα δεν θα πεθάνουμε ποτέ.
Η ακριβής στιγμή αυτή είναι κορυδαλλός, νερό σγουρό και πικραμύγδαλο,
το κάθε κίνημα του χεριού μου αφηγείται μια υπόσχεση:
στην Κλεομένους 34 που σου μιλώ, συλλάβισέ με.

Δεν έχω μετακινηθεί, όλα σε με προφτάσανε•
Πλούσια μου αφιερώθηκαν καθώς το θερινό φως.
Κάμαρή μου, να μεταμορφώνεσαι σε απεριόριστο τοπείο,
τηλέφωνο, κόκκινο κρασί, έλλειμα ανάμνησης.

Μόνο το ν’ αγαπάς δεν είναι τίποτε.
Εύκολα ο ένας διαχέεται στον άλλο.
Πρέπει να έχης την αγάπη προσδιορίσει,
Σε τόπο και καιρό, με τρόπο, μέχρι τέλους.

***

[από την ενότητα Μillenium]

Στον ευλογημένο τόπο Λεβόν οι λέξεις ήρθαν, εγκαταστάθηκαν
και, για πάντα, εδώ θα κατοικήσουν
Οι λέξεις, πράες και νοικοκύρισσες
Η λέξη διάρκεια, η λέξη αποθυμιά, η ρυθμική λέξη ανάσα
Γεμάτη μ’ όλη την ευωδία του ξημερώματος η λέξη καφές
Καλός εδιάβηκε ο καιρός τους, δοξασμένα τα έργα τους σταθήκανε
Πλημμυρισμένη στάχυα χρυσά η λέξη δρεπάνι
Πριν να σε συναντήσω αγαπημένη κι όμως σ’ ήξερα
Η ευγενική λέξη καλησπέρα, η λέξη επίκληση, η λέξη ερωτηματικό;
Ίσως χαιρέτησα τον άνθρωπο που κάθε βράδυ αφηγείται στις
λέξεις παραμύθια
Η λέξη χερουβείμ, η λέξη ελεβούσιον
Πόσον λαμπρά τα δώρα του Αγαπητού μου και Θεού, πες μου,
πώς να το ξέρω
Όλων των λέξεων τα σπιτικά κατοικημένα από τα μάτια σου
Η λέξη αύριο, η λέξη ονομασία

***

του Χρήστου, παραμονή των Χριστουγέννων

Άρχοντά μου, σβησμένη σάρκα, μάτια χωρίς τα μάτια σου,
σβώλε από χώμα, αχερουσία, μεσάνυχτα του κανενός,
μα πώς βαστάς την τόση απουσία;
Δεν σ’ το ’πανε, ψυχούλα μου, που ο θάνατος νικήθηκε για πάντα;

Σφαλισμένη η πόρτα μου• κλειστά τα παραθυρόφυλλα• μπορείς
να μπης.
Παλιέ μου και μονώτατε, έλα να με γιορτάσης,
ν’ ανάψη η μια στιγμή χαράς, δικιά σου και δικιά μου,
κι αχ, μου δίνεις το χέρι σου κι αχ, μου λες τ’ όνομά σου.

Απόψε οι πεθαμένοι ξαγρυπνούν μες στων κεριών τις φλόγες,
Και μοναχή παρηγοριά τα παιδικά της χρόνια στην Αθήνα•
γίνε αγερίτσα του Θεού και πέταξε εδώ πάνω.
Δεν το ’νιωσες, κορμάκι μου, που ο θάνατος μας κέρδισε για πάντα;

[Από τη συλλογή Πράξη υποταγής (2000).]

http://frear.gr/?p=6539
Η φωτογραφία είναι του Βασίλη Γόνη.

Γρηγόριος Σακαλής, Αγριάδα

Έγινες πολιτικός ρε μπαγάσα
έμαθες καλά τις κινήσεις των χεριών
όταν μιλάς
για να τονίσεις ή να κρύψεις κάτι
το ντύσιμό σου σένιο
θυμάμαι είχες ένα καλό παντελόνι
το βράδυ το έπλενες να είναι καθαρό
για την άλλη μέρα
έμαθες το θέατρο κι ανέβηκες ψηλά
έχεις βίλα στο Πανόραμα
θυμάσαι που μέναμε στην Εστία
σε κείνα τα μικροσκοπικά δωμάτια
όμως μη μου στεναχωριέσαι
που σε μαλώνω
δεν είσαι ο μόνος
υπάρχουν πολλοί σαν κι εσένανε
όμως αν έχω κάτι να θυμάμαι
από σένα
είναι εκείνο το παιδί στα δεκαεννιά
την αγριάδα της νιότης
που ήθελε ν΄αλλάξει τον κόσμο
αυτό θυμάμαι
αυτό θυμάμαι.

Εμμανουέλα Αγγουράκη, Τρία ποιήματα


Ηλιόχαρις

Και από τον ήλιο δεν καιγόσουν πια
έτσι που σε ασπίδωσαν τα αντιηλιακά κύτταρα
εσύ που έφαγες περίτρανα
κι απέβαλες στημένους όλους τους χυμούς σου
εσύ που ανέβαινες να πιάνεις ηλιαχτίδες
κι ακόνιζες στις ρόδες τους χρυσά μαλλιά
τα βλέφαρά τους

***

Δεσμώτες

Και θα τη χάραζα αγάπη μου στον ήλιο την αυλαία
από καιρό ξεκίνησα
το τέθριππόν μου κουβαλώντας
με λυσσαλέα δύναμη τα γκέμια του χτυπώντας
καλπάζοντας στα ύψη

μόνο σε αυτά τα υψόμετρα
συνθλίβονται τα κρίματα, τα πάθη, τα εγκλήματα
και όλα σου τα σφάλματα

η πίστη και οι όρκοι σου
οι όρκοι σου που τίμησες
που νόμισα πως τήρησες
στέκουν ακέραια εκεί

για τις πίστες όλες
και τους όρκους όλους
όλων ημών των σκυθρωπών
των δεσμωτών του χρόνου.

***

Το τριαντάφυλλο του Ανδρέα

αποφώνηση

Και ήταν ωραίο
το ξημέρωμα που ανέτειλε
μετά από βάθη σκότων χρόνων
που σε αφέντευαν
και η δροσιά που το συντρόφευε
πουλιών κελάηδισμα
φτερούγισμα ψυχής πια σου προσέδιδαν
και μια τέρψη
παρολίγον τόσο δα λυπημένη

Με δύο φτερά αγγέλων κατηφόριζες
τα ίδια μονοπάτια
τις ίδιες σκέψεις τώρα έκανες
του φθινοπώρου χείλη που έκλεινες
περίσσεια η συγκίνηση
που σαν παιδούλα εναγκάλιαζες
της άνοιξης τα χνώτα
σαν και πρώτα

Και ήταν τόσο ωραίο το κύμα
που σε έλουζε
ολόγυρα τριγύρω
και όχι επί τούτου
που έμαθες να περπατάς
και η αύρα που σε δρόσιζε

Με μια πτερύγια καρδιά
τώφρα τα διέσχιζες
με χέρια και με πόδια
ολούθε γύρω πιτσιλώντας
ολούθε γύρω δεν ξεστράτιζε
η αντένα από τη ρότα
σαν και πρώτα

*Από τη συλλογή “Η δίεση των όντων”, εκδόσεις Ένεκεν, Θεσσαλονίκη 2012.

Λουκία Πλυτά, Δύο ποιήματα

Παρατυπίες

Μια κάποια μέρα θα ξυπνήσουν
οι θεατές και στην υποθαλάσσια σκηνή
ένα τεράστιο στόμα
πλημμυρισμένο συγκίνηση
από το χιλιοτυπωμένο δέρμα του
εκσφενδονίζοντας τον ίλιγγο

θα πει:

Το εσώτερο μιλά δυνατά
σε όσους έχουν την ικανότητα να ακούν
όσα ο ψίθυρος διηγείται
Πετράδι κόκκινο εισχωρεί στα πελάγη
και η συγκομιδή ξεκινά
Ο πετεινός πάντα την ίδια ώρα καλεί
Η φασολιά την ίδια ώρα γεννά
και η ψυχή κάθε στιγμή και ώρα εγκαλεί
Η προσήλωση στον εαυτό από το σώμα ξεκινά

Μ’ αγαπάς; ρωτά
Είσαι έτοιμος;
και αν ναι
τότε, πόσα κλωνάρια η αφή προσκυνά;
Την όσφρηση ποιου οργασμού η νότα ξεγελά
και η καρδιά πότε χτυπά δυνατά;

Μαγεμένοι όλου του κόσμου στοιχηθείτε.

***

Στην πόλη των Αθηνών

Η σονάτα του ακανόνιστου
του απειροελάχιστου
αυτό,
τ’ αγρίμι
που τριγυρίζει το μυαλό
διαλύοντας τη σάρκα
και προσπερνά
δήθεν αθόρυβα
απ’ τους κροτάφους
διεισδύει στα εξαπτέρυγα
σύμπαντος κόσμου σου,
ανακατεύοντας εξόχως
αίμα,
αρχέτυπα,
φωτόδεντρα και φτέρες
βυθίζοντας Ναύπλιο και φλέβες

και εμείς έκπτωτοι αστοί
μαγεμένοι, πηγαίνουμε στα κλαδιά του να πνιγούμε.