Octavio Paz, Ο ρόλος της τέχνης

malevich

Ο ρόλος της τέχνης δεν είναι να έχει επαφή με το μεγάλο κοινό… Η τέχνη είναι φως στο σκοτάδι και όχι σκοτάδι στο φως! Με τα “ναι” της η τέχνη το μόνο που καταφέρνει είναι να κολακεύει το κοινό! Με την κολακεία δεν προχωρούμε… Στεκόμαστε στο ίδιο σημείο, βλεπόμαστε στον καθρέφτη και αυτοθαυμαζόμαστε. ­Προχωρούμε με τη συνεχή κριτική. Η “κολακεία” του κοινού είναι ο θάνατος της τέχνης και η κατάργηση της μοναξιάς του καλλιτέχνη. Για να δεις το μέλλον, πρέπει να μην καθοδηγείσαι από το γούστο του κοινού!

*Το απόσπασμα και η εικόνα του Μάλεβιτς είναι αναδημοσίευση από το http://callinos.blogspot.com.au/2014/03/octavio-paz.html

Θεοχάρης Παπαδόπουλος, Η ομπρέλα

10155106_10202765253228677_2375500926190459386_n

Άνοιξε την ομπρέλα, βιαστικά.
Δεν έβρεχε.
Κάποιοι τον είπανε τρελό,
άλλοι προσπέρασαν απλά,
άλλοι τον κοίταξαν έντονα.
Κανείς δε φαίνεται πως ένιωσε
τον κατακλυσμό που πνίγει
την καρδιά του.

*Από την ποιητική συλλογή “Πρόγνωση καιρού” που κυκλοφόρησε πρόσφατα από τις Εκδόσεις Βακχικόν.

Pam Brown reviews Beyond the Ohlala Mountains: Alan Brunton, Poems 1968-2002

8xZsV1Wti0wHQLgNnThOHGowRCH8umNbM2gIIeQUdyi9OnVgpFoQ2kjROM72XQ6DGg93Ee8VXOMgCUSRjKSkmKNTYwKEa-z_-37faTwYwN_V=s0-d-e1-ft

Beyond the Ohlala Mountains: Alan Brunton, Poems 1968 – 2002
edited by Martin Edmond and Michele Leggott
Titus Books, 2014

The mask on the cover of ‘Beyond the Ohlala Mountains’ suggests that there’ll be some odd theatrics inside the book. It’s a plain papier-mâché mask of a slightly jowly head with a bulbous nose and a pair of puckered, pouting, full red lips. What does it express – is it a superior sneer? Is it bourgeois disdain? Is it about to say ‘oh là là’? The mask was made by Sally Rodwell, the now-deceased partner of the New Zealand poet collected here, Alan Brunton. It was made for a theatre work called Cabaret of the Unlikely that was performed three years after Brunton had died at 55, in 2002.

Alan Brunton wrote ‘I adopted strangeness as my routine’ and that line sums up the poetry placed between photos of masks, figurines and puppets in this substantial memorial collection edited by Martin Edmond and Michele Leggott.

Continue reading →

Νανά Τσόγκα, Η απληστία του φωτός

Έργο της Angelica Privalihina

Έργο της Angelica Privalihina

Κλαδάκια από ‘ίσως’ και ‘αλλά’
φυσάει και αναδεύονται
μέσα στις λάσπες των καιρών και
στην καρδιά της Μεγάλης Ξηρασίας.
Ξυπνάνε, φορές, με το πέρασμα της σκουριάς
– τσιμέντο και σίδερο –
με μια ανεξήγητη ορμή να γίνουν ‘θέλω!’
στη διεκδίκηση της άλλης εκδοχής
όταν και οι ρίζες έχουν ποθήσει σφόδρα
μεταΚίνηση.
‘Ίσως’ να προτιμούσα μια λιακάδα
‘αλλά’ και με τις συννεφιές αντέχω.

Να φταίει ο λαβύρινθος;
Να φταίει η γραφειοκρατία;
Σηκώνεται απ’ τη θέση της αθόρυβα
– πάλι αναλήφθηκε στα νέφη –
μείναμε στην ομίχλη χωρίς Βούληση
κι απέναντι έχει ξεροσταλιάσει
να μας περιμένει η Πράξη
δοκιμασία περνάνε τα συνθήματα
στους τοίχους – τα μόνα που γνωρίζουνε
τις άδειες κεφαλές μας.

Ίσως να φταίνε οι γραμμές
του τρένου ή του πενταγράμμου
αλλά, πάλι, τόσο ανίδεοι κι αγράμματοι
μέσα σε τέτοια ύποπτη ευτυχία;

‘Ίσως’ να είναι ο Πινόκιο,
‘αλλά’ μπορεί και ο Συρανό.

Ισμήνη Λιόση, Ο οίκος των μυστηρίων

reposeuf

Τοιχογραφία III

Στο κάδρο του παράθυρου δυο γριές
Γυναίκες δίχως τη σκιά του άντρα
Γυναίκες που χτενίζονται
Κι η μια της άλλης το μικρό ασημέ­νιο καταρράκτη τραγουδάει
Η πρώτη κάθεται· η δεύτερη ορθή
Κι ο χρόνος έχει απλώσει ένα νυφικό
που πάλιωσε στα πρόσωπα τους
Ωστόσο η χτένα τις καλλωπίζει με
τα σαράντα χέρια της
Ενώ ο καθρέφτης πίσω τους — ένας
παλλαιϊκός αγαπημένος
Το πόσο είναι ακόμη αξιέραστες με
δέος αναφωνεί.


*Δημοσιεύτηκαν στο περιοδικό “Πολιτιστική”, τ. 19, σελ. 34.

Δημήτρης Ραυτόπουλος, Άρης Αλεξάνδρου, ο εξόριστος, εκδ. Σοκόλη

dtbook050414

Στο πλαίσιο των Κρατικών Βραβείων Λογοτεχνίας 2013 το Υπουργείο Πολιτισμού απένειμε το Μεγάλο Βραβείο Γραμμάτων στον κριτικό συγγραφέα Δημήτρη Ραυτόπουλο για το σύνολο του έργου του, έναν στην κυριολεξία μαχόμενο κριτικό.

Ο Ραυτόπουλος, κριτικός από τις αρχές της δεκαετίας του ʼ50, μετάφρασε και Γάλλους πεζογράφους μιας και με τη γαλλική λογοτεχνία διατηρούσε και διατηρεί προσωπικούς και πολιτικούς δεσμούς, αλλά ποτέ δεν υπήρξε μαζί κάτι άλλο, ποιητής ή πεζογράφος. Το εν λόγω βιβλίο είναι ένα από αυτά που, προσωπικά τουλάχιστον, με έχει επηρεάσει βαθιά για την ευρύτητα και αμεσότητα με την οποία αποτυπώνει τα πάντα γύρω από τη ζωή αλλά και τη συγγραφική τέχνη του Άρη Αλεξάνδρου (κατά κόσμον Αριστοτέλη Βασιλειάδη), ο οποίος, για μένα, είναι ίσως ο πλέον εμβληματικός ποιητής της ευρύτερης ελλαδικής Αριστεράς που αποτυπώνει όσο κανένας άλλος το τεράστιο δράμα της με τον Εμφύλιο, την ήττα και τη ζοφερή δεκαετία του 1950 και τα όσα επακλούθησαν.

Ο Άρης Αλεξάνδρου έγραψε μόνο ένα πεζογράφημα, “Το Κιβώτιο” (εκδόσεις “Κέδρος”), έργο-ορόσημο, έργο-σταθμό στην ελληνική λογοτεχνία, ειδικά τη λεγόμενη “λογοτεχνία της ήττας”, με το οποίο έκανε τη δική του παρέμβαση στο πεδίο της λογοτεχνικής δημιουργίας. Δεν είναι τυχαίο ότι ο Δημήτρης Ραυτόπουλος ασχολείται ιδιαίτερα εδώ με “Το κιβώτιο” και τον συγγραφέα του.

Continue reading →

Δημήτρης Τρωαδίτης, Από τις “απόπειρες ονείρων”

Natalia Sergeevna Goncharova, The Doomed Town (1914)

Natalia Sergeevna Goncharova, The Doomed Town (1914)

απόπειρα εικοστή πρώτη

στέκεις ακίνητος
κοιτώντας τα τρένα
που τρέχουν παράλληλα
με τους κόκκους της σκόνης
στα πνευμόνια σου
αλλόκοτη κι αυτή η τάση
να ξεγράφεις τα πάντα
και μετά
να καταβυθίζεσαι
σ’ ατέλειωτο ύπνο
έτσι που να
μην προφταίνεις
τα καυτά διαμάντια
της επόμενης μέρας

απόπειρα εικοστή δεύτερη

ο ήλιος βασανιστικός
η γραφή θραυσματική
σκοτώνει η πρώτη ανάγνωση
η τρυφερότητα είναι απόγνωση
η χαρά λύπη
ο πόνος λύτρωση
κι η συνύπαρξη
είδος πολυτελείας
συνηθισμένο βότσαλο
στις αμμουδιές της μνήμης

*Από τη συλλογή “υπολήψεις – απόπειρες”. Για να διαβάσετε ή κατεβάσετε τη συλλογή αυτή πηγαίνετε εδώ: http://www.apostaktirio.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=2738:test&catid=57:e-books&Itemid=66

Χρήστος Αρμάνδος Γκέζος, Η μόνη βεβαιότητα

Σύνθεση: Demonrat Granai

Σύνθεση: Demonrat Granai

Όλα θα κριθούν στο ρίξιμο της μιας ζαριάς:
αν θα με αγαπάς και αύριο
ή θα με ξεχάσεις με το πρώτο χάραμα,
αν θα κρατάς το μπράτσο μου στην αγκαλιά σου
ή θα το έχεις πετάξει στα σκουπίδια.
Τρέμω μήπως και ξυπνήσω ένα πρωί με
το κεφάλι μου κομμένο σε φέτες
πάνω στο κομοδίνο,
μήπως είσαι ακόμα δίπλα μου
και δεν μπορώ να σε αγγίξω.
Και μετά από μερικά χρόνια, ποιος ξέρει;
Ίσως είμαστε ο ένας για τον άλλον γραμματόσημα
σε έναν φάκελο που χάθηκε στον δρόμο,
ίσως ο κόσμος αυτός να είναι ένα γιογιό
που θα ‘χει αλλάξει χέρια.
Ο χρόνος καταργεί εξ ορισμού
τις βεβαιότητες.
Μόνο έναν αφήνει σίγουρο,
να περιμένει κάτω απ’ το κρεβάτι.

*Από τη συλλογή “Ανεκπλήρωτοι Φόβοι”  εκδ. Πολύτροπον. Το ποίημα και η εικόνα της ανάρτησης αναδημοσιεύονται από το http://eikonomageia.blogspot.gr/2014/03/blog-post_28.html

Πωλ Βερλαίν, Το Οικείο Μου Όνειρο

Βλέπω συχνά ένα παράξενο
όνειρο και συγκινητικό
Για μια γυναίκα άγνωστη
που μ’ αγαπά και που την αγαπώ
Και κάθε φορά δεν είναι εντελώς αυτή
Ούτε και κάποια άλλη,
που μ’ αγαπά και με κατανοεί

Με κατανοεί και η καρδιά μου η διαφανής
Μόνον χάρη σ’ αυτήν αλί!
Παύει να με στενοχωρεί
Μόνο χάρη σ’ αυτήν,
και το νοτισμένο μου μέτωπο το ωχρό,

Μόνον αυτή κλαίει και το δροσίζει.
Είναι ξανθιά, κοκκινομάλα
ή μελαχρινή;-το αγνοώ
Τ’ όνομά της;
Θυμάμαι είναι γλυκό και ηχηρό
Όπως εκείνων που εξόρισε η ζωή
Το βλέμμα της ίδιο με βλέμμα αγαλμάτων
Κι όσο για τη μακρινή, ήρεμη, βαριά της φωνή
Αλλάζει ο τόνος της καθώς
αλλάζει κι η φωνή αγαπημένων
Πού’ χουν από καιρό αποδημήσει

*Μετάφραση: Ιωάννα Αβραμίδου.