Richard M. Berlin, Δύο ποιήματα

Εκφοβισμός

Σταματά την πορεία μου προς την πόρτα
με το κορμί του και με τη μυρωδιά του τζιν,
η γυναίκα του είναι ντυμένη ακόμα με τη ρόμπα του νοσοκομείου
μια ξερή μαύρη κρούστα στα χείλια της.
Υψώνει τη φωνή του σαν το μαύρο σύννεφο
της καταιγίδας που ξεσπά ένα αποπνικτικό απόγευμα
και το βουλώνω, σταγόνες ιδρώτα σχηματίζονται
στις μασχάλες μου.
Μου κουνά την γροθιά του γιατί την κρατώ φυλακισμένη
στο νοσοκομείο, ξαφνικά χώνει το χέρι
μες στο μπουφάν του -είμαι σίγουρος ότι θα βγάλει όπλο.
Μακάρι να μπορούσα να πω ότι αντέδρασα
σαν ένας βαθύς γνώστης των πολεμικών τεχνών,
μα πάγωσα όπως ένας επιβάτης σε μια αεροπειρατεία
βλέποντας με τη φαντασία μου τον τέλειο μαύρο κύκλο
να σκοπεύει το πρόσωπό μου, την έκρηξη
του γκρίζου καπνού, τη μυρωδιά του μαύρου μπαρουτιού,
και μπορούσα να δω τα περιγεγραμμένα όρια
της πύλης εισόδου της σφαίρας, τη φαιά ουσία
που πιτσίλισε τους τοίχους, το αίμα σε μια λιμνούλα
στο πάτωμα. Αλλά το χέρι του τραβά απότομα
μια φωτογραφία των δύο τους στην ακτή,
μ αυτόν να ξύνει με τα νύχια του τον ηλιοκαμένο ώμο της:
Έρχεται σπίτι τώρα.

***

Ένας ψυχίατρος αναμένει τον ασθενή του για το ραντεβού των 10, και φαντασιώνεται ότι είναι ο Han Shan 1

Η κόρη έφυγε,
τα μαλλιά χάθηκαν, ο πατέρας μου
πεθαμένος τη μισή μου ζωή.
Οι ασθενείς που έσωσα απ’ την αυτοκτονία
έζησαν μέχρι τα γεράματα,
και αντ’ αυτού πέθαναν από καρκίνο!
Τριάντα χρόνια στα νοσοκομεία.
Τριάντα χρόνια κλαδεύοντας μηλιές
στη δυτική πλαγιά του Χρυσού Βουνού.
Στην αρχή ήταν κλαδάκια.
Τώρα τα κλαδιά γέρνουν απ’ τα ώριμα φρούτα.
Ένας ανεπαίσθητος αέρας τα κάνει να λικνίζονται.
Θα μοιραστώ ένα φόρτωμα μήλα 2 με τα κοράκια,
κι ένα άλλο με τα σκουλήκια!

1. Han Shan. Ταόϊστής, βουδιστης ερημίτητας που έζησε πριν 12000 χρόνια στα κινέζικα βουνά Tentai.
2. Bushel είναι το παλιό αμερικανικό μέτρο βάρυς ισοδύναμο σήμερα με το βάρος μήλων 18,4 κιλών.

*Από το βιβλίο Richard M. Berlin, Εγχειρίδιο ποίησης, σε μετάφραση Μίλτου Αρβανιτάκη, Εκδόσεις λΕνεκεν, Θεσσαλονίκη, Ιούνιος 2017.

Γιώργος Δάγλας, Από τη “μέρα των φωταγωγών”

Σαν βουνά που καταλήγουνε τη νύχτα άνθρωποι
γραμμές ορισμένες κι επικίνδυνες μ’ αντίβαρο τα μακρινά
πλοιάρια
που ποτέ δεν έρχονται…
ανοίγουν τον χορό των διαδρομών, αμετανόητοι
εγκληματίες
με ψηλά το κεφάλι, ψιλό στριμμένο μουστάκι:
ανοίγουν τις φυλακές και τα σύνορα,
ανοίγουν τα παράθυρα οι πουτάνες
με μια όμορφη λύπη
και κοιτάζουν τελευταία φορά
τους φωτισμένους, μελαγχολικούς εραστές της πρώτης
αμαξοστοιχίας
που με μάτια μαχαιριές
βυθίζοντ’ ολοένα στην αγάπη και στην ουτοπία.

***

Πέφτοντας το γκρίζο στα προάστια
στα ψηλά σπίτια με τους φαγωμένους σοβάδες
και τους κάθετους δρόμους
στρατιές σκυφτών ανθρώπων κατεβαίνουν το σαράκι
της νύχτας
μπαίνουν στο ξύλο
αποβιβάζονται σε ρημαγμένες παραλίες
φαγωμένοι απ’ την αγρυπνία που ξημέρωσε οργή
χωρίς αρχηγό
χέρια στις τσέπες χοντρών παλτών
χαϊδεύουν το παράπονο
και τοποθετούν παντού, ήρεμα κι αθόρυβα
βόμβες, βόμβες στις φτηνές επιθεωρήσεις
βόμβες στα βρώμικα σουβλατζίδικα
βόμβες στα συνδικάτα ηθοποιών
βόμβες στην ημερήσια διαταγή του κόμματος
βόμβες παντού βόμβες γι’ άπειρα χρόνια
μέχρι την ανάσταση.

***

Στο γήπεδο
κι ύστερα στα σεντόνια του νεκροτομείου
να κυλιόμαστε
Και να ‘ρχονται απ’ ολούθε φορτηγά
παροξυσμοί και τα παιδικά μας χρόνια
μ’ ακανόνιστα βήματα, με ντροπή
κρατώντας το πιο αγαπημένο
να μας προσφέρουν στα κρυφά
την ώρα που
θα μας ξεσκίζουν μ’ ένα ήρεμο μίσος
σίγουροι πως θα βρουν την αιτία.
Αν είναι ποτέ δυνατό
οι μπακάληδες του έρωτα
να μπορέσουν να λογαριάσουν.
Αν είναι ποτέ δυνατό τα επικήρυγμένα μάτια
να κολάσουν απόσπασμα.
Αν είναι ποτέ δυνατό.
Αν είναι…

***

Άνοιξη
Σκοτεινιάζει στα δέντρα
και περνάνε γρήγορα μηχανάκια.
Είναι η γη.
Είναι φωτορεπόρτερ ριγμένοι στα πηγάδια
και τα σαρκοβόρα τασάκια των αντλιωρών.
Είναι πουλιά με πατερίτσες
και το θρόισμα των νυχτικών.
Είναι που ξημερώνει
με το φιλί και το νερό.
Ησυχάστε.

*”Η μέρα των φωταγωγών”, β΄ έκδοση, Εκδόσεις “Φίλντισι”, Άνοιξη 2017.

Ηλίας Τσέχος, Δύο ποιήματα

Ραφεία μνήμης

Τίποτα δε θυμάμαι
Από ό,τι φόραγες
Πόσες φορές χτενιζόσουν
Πόντους στα τακούνια σου πόνους
Πείνες όσο κακομαγείρευες
Ξηλώματα φιλιά
Στα μαντήλια
Τίποτα από τους όρκους
Τα σιδερώματα
Καφέδες που δεν χύθηκαν
Ελιές πικραμένες
Θυμάμαι τα χιλιόμετρα
Χαμόγελα ναυάγια
Χίλια βυζιά σεντόνια
Μουρμουρογάργαρα
Που τώρα αδίψαστα
Ας πιώ τους ήχους
Να γκρεμιστώ
Μες στις φωτογραφίες

***

Αιγιάλεια φραγμένα

Πάρτε το δείλι από
Το πιάτο
Ρίξτε σκουπίδια
Βρωμήστε
Λερώστε εικόνες
Ρίξτε φόλες στα σκυλιά
Στις γάτες
Στις μάνες σας
Να τρελαθείτε
Ουδείς να σας ακολουθεί
Κανένας ψίθυρος
Να σας ταΐζουν σύμβολα
Πράσινες γελάδες
Βόδια βάτα
Το χάλι σας χαλί
Παράλια οι μαρμελάδες
Και βουνά οι
Πεδιάδες σας
Άρρωστα μερτικά σας
Σκουπιδοτενεκεδαπλώστρες
Εξεγέρσεις ανάπηρες.

*Από τη συλλογή “Αγριόχορτο στόμα”, Εκδόσεις Ενδυμίων 2015.

Σωτήρης Λυκουργιώτης, Ποταμός Υδάσπης 326 π.Χ.

Για να περάσεις τον Υδάσπη
πρέπει να ‘σαι αποφασισμένος
πως η απέναντι όχθη
μπορεί να αποδειχθεί τελικά
ένα νησί ενδιάμεσο
Κι ακόμα πρέπει
να είσαι έτοιμος για πόλεμο
με κάποιον που κι αν νικήσεις
ίσως φανεί άξιος
της μεγαθυμίας σου
Για να περάσεις τον Υδάσπη
πρέπει να ‘σαι χορτασμένος τόσο
που να μη νοιάζεσαι καθόλου
για τους πυρετούς που λιμνάζουν
στο αίμα των κουνουπιών
και τις ζαλάδες που γλυκά
προμηνύουν το θάνατο.

Κώστας Ρεούσης, Αντιμικρομανιφέστο

απ’ τους αφανείς υπό νόμους της έσχατης ράτσας έως την ασυγκράτητη διάβρωση των επιφανειακών συνειδήσεων η παγκόσμια ανοησία βρίσκει χωράφι να πολλαπλασιάσει τους μονοκυττάρους παθογόνους οργανισμούς της κεραίες επί δορυφορικών συνδέσεων σημαίες επί σχιζοφρενικών εγκλημάτων μία άτσαλα δομημένη ανατολίτικη κακία εισχωρεί στη δυτικότροπη απάτη των χυδαίων συναλλακτικών πρακτικών οι κλειδαριές αφανίζονται ένας ατάλαντος στιχοπλόκος αποκαλύπτει το βραχυκυκλωματικό λόγο καταργούνται οι κλειδαρότρυπες το μάτι καταβροχθίζει τον ηδονοβλεψία τα κλειδιά αναιρούνται το αντικλείδι προσφωνεί την ουτοπία των κωδικοποιημένων αυτουργών οξειδωμένοι τενεκέδες καπηλεύονται σε φιλανθρωποφαγικά απογεύματα την άγρια βλάστηση αιδοία πιράνχας εμφανίζουν τη γυναίκα κίναιδοι πέη κονιορτοποιούν τον άνδρα το ερμαφρόδιτο λιμοκτονεί ορίζοντας τη σφαγή του ουδέτερου γένους επιστρέφει ουρλιάζοντας την στην κενό καινή αναμέτρηση το αποτύπωμα της σκόνης σκοτώνεις δείχνει τη θέση των αντί κειμένων το φλαμίνγκο η νυχτερίδα το περιστέρι το κοράκι το κουνούπι η πεταλούδα κι ο χαμαιλέοντας οδηγούν τη στρατιά του Αρχιλόχου το ό,τι ναρκοθετεί τους μηχανισμούς της σύγχυσης ένα καράβι οργώνει με την καρίνα του ψυχές να διαβάζετε ορθόδοξα ερμηνεύοντας αιρετικά

*Από τη συλλογή “Ο κρατήρας του γέλιου μου”, Εκδόσεις Φαρφουλάς, Οκτώβρης 2009.

Γεράσιμος Λυκιαρδιόπουλος, από τα “Ποιήματα του μανδαρίνου”

II

0 Captain, my Captain!

Όταν μας έβρεχε το κύμα δεν είχαμε άλλη έγνοια από το σκάφος.
Φάγαμε τόσες θάλασσες στην πλάτη σκυφτοί αλλά τραγουδώντας
στον άνεμο. Κι αν έτριζε η ψυχή μας δεν λασκάρισε. Γιατί Αυτός
μας φώναζε απ’ τη γέφυρα: «Η πίστις σώζει λεβέντες μου! Αλλά
χρειάζεται κι ένα γερό χέρι στό τιμόνι!».

Το σκάφος το γλυτώσαμε. Και τότε σε πήρε τό μάτι μου. Κατέβαινες
προς το βυθό σαν ξίφος χλευάζοντας με τη λάμψη σου κάθε
μιζέρια. Εγώ κυνηγημένος από μέσα μου όρμησα στα κύματα
χωρίς σωσίβιο. Ύστερα μ’ άρπαξαν οι λέξεις — άλλο ναρκωτικό
δεν γνώρισα. Είδα την Πρέβεζα να σβήνει στης Φλάντρας τις ομίχλες,
στης Μάγχης τα νερά.

Δεν τα κατάφερα νά πνιγώ. Είδα μονάχα πώς πνίγονται άλλοι στ’
ανοιχτά του μέλλοντος και γύρισα πάλι στα δικά μου. Στενεμένος
βλαστήμαγα κάπου-κάπου μά κανένας θεός δεν με πίστεψε.

Εσύ που κουβεντιάζεις τώρα με τον Καπετάνιο, θύμισέ του τά □
λόγια του. Πες του τι μας χρωστάει. Φάγαμε τόσες θάλασσες
στην πλάτη για πάρτη του. Γιά μιαν υπόσχεση, για ένα κέρασμα
ένα μπάρ που είχε ήδη κλείσει από τότε.

Πάντως τό σκάφος το γλυτώσαμε. Το ραντεβού ισχύει πες του.
Κι ας μην υπάρχουν μάρτυρες

— επικαλούμαι τώρα το άρωμα μιάς ανάμνησης στις βιαστικές
πωλήτριες των κεντρικών αρωματοπωλείων. Επί ματαίω; Επί
ματαίω έστω. Αλβανός. Αλβανός στό Κολωνάκι. πρίγκηπας στο Μεξικό.

* “Τα Ποιήματα του μανδαρίνου”, Εκδόσεις ύψιλον/βιβλία, Αθήνα 2002.

Octavio Paz, Τρία ποιήματα

ΕΔΩ

Τα βήματά μου σ’ αυτό το δρόμο
Αντηχούν
Σ’ άλλο δρόμο
Όπου
Ακούω τά βήματά μου
Να διαβαίνουν σ’ αύτό τό δρόμο
Όπου

Μόνη αληθινή είν’ η ομίχλη.

***

ΧΡΗΣΜΟΣ

Τα κρύα χείλη τής νύχτας
Αρθρώνουν μιά λεξη
Κολώνα οδύνης
Λιθάρι κι όχι λέξη
Ίσκιος κι όχι λιθάρι
Στοχασμός από αί’&αλη
Νερό αληθινό για τα χείλη μου από αιθάλη
Λέξη από άλήθεια
Λόγος των λαθών μου
Αν είναι θάνατος μόνο για τούτον ζω
Αν είναι μοναξιά μιλώ για κείνην
Είναι η μνήμη και δε θυμάμαι τίποτα
Δεν ξέρω τι λέει και την εμπιστεύομαι
Πώς νά έχουμε τη γνώση ότι ζωντανοί
Πώς νά ξεχώσουμε πως το γνωρίζουμε
Χρόνος που μισανοίγει τά ματόφυλλα
Κι αφήνεται νά φαίνεται και μας θωρεί.

***

ΦΙΛΙΑ

Είναι η αναμενόμενη ώρα
Πάνω στο τραπέζι πέφτει
Ατελείωτα
Η κώμη της λάμπας
Η νύχτα κάνει πελώριο τοό παράθυρο
Δεν υπάρχει κανείς
Η δίχως όνομα παρουσία με τυλίγει.

*Από το βιβλίο “Οκτάβιο Πας, Ποιήματα”, μετάφραση Μάγια Μαρία Ρούσσου, Εκδόσεις Ηριδανός, Οκτώβρης 1986.

Τάκης Άκος, 1968

Tη μέρα που μου έκοψαν το μουρουνόλαδο
Αρχισα να τρώω γύρη από χρυσάνθεμα
Μυρίζοντας το μωβ των αγκαθιών
Χορεύοντας γύρω από φωτιές χορό ινδιάνικο
Στο αφιονισμένο ’68.

Αεροπλανοφόρα στο λιμάνι σκιές στο φεγγάρι
Σφαγμένα περιστέρια στο Ανόι
Κόκκινη αρκούδα μαδάει ευκάλυπτο
Κάμπιες στα πεύκα δέσμες φωτός στο βράδυ
Υφαίνουν το πολύχρωμο ’68.

Ονειρα από σελυλόιντ χαράζουν σχήματα
Εύθραυστα διαγαλαξιακά
Με ανεξίτηλη μεσοαστρική σκόνη
Αμυδρό φως στη βεράντα ξεθωριάζει
Η γαλάζια νεράιδα εξαφανίζεται…

‘’Σήκω μικρέ να πας σχολείο!’’

*Από το βιβλίο “Γλυκά από Εντελβάις”, Αθήνα 2015, σελ.42.

Το τελευταίο ποίημα του Βλαδίμηρου Μαγιακόφσκι

Τέρμα θα δώσω στη ζωή μου
με μια σφαίρα απάνω στο κρανίο μου
και θα είναι εκείνη η σφαίρα
εκείνη, η πρώτη
που μπολσεβίκο εργάτη
τραυμάτισε στη μάχη,
τέρμα θα δώσω στη ζωή μου
με μια σφαίρα στου καθωσπρεπισμού το μάτι
και θα είναι εκείνη η σφαίρα
εκείνη, η πρώτη
που την άγνοιά σας, ανθρωπάκηδες
έκανε σκόνη, έκανε στάχτη.
Ναι! όπως σας τα λέω
έτσι είναι κι έτσι θα γίνει
θέλετε – δεν θέλετε
σεισμούς θα προκαλέσει
η αποδημία μου,
χίλιες εννιακόσιες δεκαεφτά
θα φέρει αναταράξεις
στο σκεβρωμένο το σαρκίο σας
στα σύννεφα θα υψωθεί
αγνοώντας την αδιαφορία
τις περίτεχνες, όλο χάρη
οσφυοκαμψίες σας
ναι! όπως σας το λέω
έτσι είναι κι έτσι θα γίνει
θέλετε – δεν θέλετε
για πάντα στη μνήμη
των φτωχών, των εξαθλιωμένων
εγώ, ο Βλαδίμηρος Μαγιακόφσκι
αιώνιος θα μείνω
χέρι με χέρι
στο αίμα βαφτισμένος
της Προδομένης Επανάστασης
μακάριος θα υψωθώ
πάνω από την ποίηση
και τις κυβερνήσεις!

Ειρηναίος Μαράκης

Francois Villon, Μπαλλάντα (Μπαλλάντα των ψιλών αθιβολών)

Villon escamotant un broc de vin dessin Gustave Janet illustration extraite du livre “Musee de Familles” 1853 1954

Γνωρίζω εγώ καλά μύγες σε γάλα,
Γνωρίζω από την ντυμασιά τον άνθρωπο,
Γνωρίζω τον καλό καιρό απ’ τον κακό,
Γνωρίζω απ’ τη μηλιά το μήλο,
Γνωρίζω το δέντρο να ιδώ το κόμμι,
Γνωρίζω πότε όλα είν’ απ’ το ίδιο,
Γνωρίζω ποιος μοχθεί ή ποιος σκολάζει,
Γνωρίζω εγώ τα πάντα, εξόν τον ίδιο εμένα.

Γνωρίζω το ζιπούνι απ’ την τραχηλιά,
Γνωρίζω τον καλόγερο απ’ το ράσο,
Γνωρίζω τον κύριο από το δούλο.
Γνωρίζω απ’ την κουκούλα την καλογριά,
Γνωρίζω πότε κορακίζει ο κομπωτής,
Γνωρίζω τρελούς με αθόγαλο θρεμμένους,
Γνωρίζω απ’ το βαρέλι το κρασί,
Γνωρίζω εγώ τα πάντα, εξόν τον ίδιο εμένα.

Γνωρίζω το άλογο και το μουλάρι,
Γνωρίζω το φορτίο τους και το γομάρι τους,
Γνωρίζω την Bietris και την Belet,
Γνωρίζω τη φίσα που αριθμεί κι αθροίζει,
Γνωρίζω όραμα και ύπνο,
Γνωρίζω το παράπτωμα των Βοημών,
Γνωρίζω τήν έξουσία τής Ρώμης,
Γνωρίζω εγώ τα πάντα, εξόν τον ίδιο εμένα.

Πρίγκηψ, γνωρίζω εγώ κοντολογίς τα πάντα,
Γνωρίζω τους ροδόχροους και τους χλωμούς,
Γνωρίζω το Θάνατο που όλα τ’ άναλώνει,
Γνωρίζω εγώ τα πάντα, εξόν τον ίδιο εμένα.

*Από το βιβλίο «Francois Villon, Ποιήματα», σε επιλογή και μετάφραση Τρύφωνα Β. Νικολάου, Εκδόσεις ‘Ελεύθερος Τύπος”.