Αποσπάσματα από τον Βλαντίμιρ Μαγιακόφσκι στην εκπομπή του τρίτου προγράμματος «στοιχεία από την αγορά χαλκού»

Ο Μαγιακόφσκι γεννήθηκε στο Μπαγκντάτι της Γεωργίας το 1893. Ο πατέρας του εργαζόταν ως δασοφύλακας και είχε καταγωγή από Ουκρανούς Κοζάκους. Η μητέρα του είχε επίσης ουκρανική καταγωγή. Η εμπλοκή του Μαγιακόφσκι με το σοσιαλιστικό και κομμουνιστικό κίνημα ξεκινάει από πολύ νωρίς. Σε ηλικία 14 ετών πήρε μέρος σε διαδηλώσεις με τους σοσιαλιστές στην πόλη Κουταΐσι, όπου παρακολούθησε μαθήματα στο τοπικό γυμνάσιο. Μετά τον ξαφνικό και πρώιμο θάνατο του πατέρα του το 1906, η οικογένειά του — ο ίδιος, η μητέρα του, και οι δύο αδελφές του — μετακόμισε στη Μόσχα, όπου συνέχισε τις μαθητικές του σπουδές. Στην Μόσχα ο Μαγιακόφσκι ανέπτυξε τις γνώσεις του πάνω στην μαρξιστική λογοτεχνία και πήρε μέρος στις δραστηριότητες του Σοσιαλιστικού δημοκρατικού κόμματος των Εργαζομένων, ένα μάλλον μετριοπαθές μαρξίζον κόμμα που ιδρύθηκε στο Μινσκ στα τέλη του 19ου αιώνα. Αργότερα…

Δι’ άτομα με ειδικές ανάγκες

Σήμανση καθόδου προς ιπτάμενους συρμούς.

Ευθεία σκάλες.
Δεξιά ανελκυστήρες.
Περιορισμός:
Η χρήσις προώρισται δι’ άτομα με ειδικές ανάγκες.

Νέος κι αρτιμελής, προς τι η κατάχρηση;
Μ’ επιτιμάει γιαγιά μ’ εγγόνι σε καρότσι.

Θράσος που το ’χουν οι γριές!

Σιγά μην απαντήσω.
Μονάχος μου το ξέρω πως
Συνοδεύομαι
Από τ’ ανάπηρά μου αισθήματα.

1.
Ρυάκι, ένα πλατανόφυλλο πλέει ήσυχα.
Ξαφνικά, σταματάει σε μια διχάλα.
Οπως εγώ στη δική σου αγκαλιά.

2.
Τα πιο τρυφερά δάχτυλα
τελειώνουν σε νύχια αγριόγατας.

3.
Η μέρα ανοίγει τα κόκκινα χείλη της
σαν αιδοίο.
Τι θα γεννήσει πάλι;

Μιλτιάδης Πασχαλίδης, Παρουσία (στη Λ.)
(δίσκος: Ξένιος – Η Κρήτη εντός μου (2010))

Παρουσία

Ήταν ο καιρός που ο κόσμος έμοιαζε με μια γαλάζια κάμαρα
Που τα κορίτσια εγκαταλείπονταν μέσα στους κρίνους

Προτού αρραβωνιαστείς με το χιόνι

Πριν απ’ τα δάκρυα τα λόγια και τους λυγμούς

Όταν ριγούσαν τα σώματα νικημένα απ’ το φως
Και η ψυχή μου έλιωνε σε νιφάδες

Όταν ο ήλιος έβρεχε
Φιλιά παράσημα και υακίνθους

Τότε μου φανερώθηκες
Ντυμένη τα χρώματα της καρδιάς μου

Στην αρχή φωτεινή
Με κάτασπρους φιόγκους
Από αισθήματα

Κι έπειτα κρύφτηκε τ’ ομοίωμά του
Πίσω απ’ τον άνεμο

Φωνή ανοιξιάτικη
Που γλίστρησες
Στον ουρανό

Από τη συλλογή Φύλλα ύπνου (1949) του Τάκη Βαρβιτσιώτη

Πηγή: συγκεντρωτική έκδοση Τάκης Βαρβιτσιώτης, Ποιήματα 1941-2002 (2003)

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Τάκης Βαρβιτσιώτης

I. Το χτύπημα και ο θάνατος

Ποίηση:Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα
Απόδοση στα Ελληνικά:Νίκος Γκάτσος
Διεύθυνση ορχήστρας:Σταύρος Ξαρχάκος
Μπουζούκι:Κώστας Παπαδόπουλος & Λάκης Καρνέζης
Σαντούρι:Τάσος Διακογιώργης
Αφήγηση:Μάνος Κατράκης
Ερμηνεία:Κώστας Πασχάλης
Δίσκος: Θρήνος για τον Ιγνάθιο Σάντσιεθ Μεχίας(1969)

Πέντε η ώρα που βραδιάζει.
Πέντε ακριβώς, την ώρα που βραδιάζει.
Φέρνει έν’ αγόρι το νεκροσέντονο
πέντε η ώρα που βραδιάζει.
Έτοιμος κι ο κουβάς με τον ασβέστη
πέντε η ώρα που βραδιάζει.
Θάνατος τ’ άλλα, θάνατος μονάχα
πέντε η ώρα που βραδιάζει.

Ψηλά παίρνει ο αγέρας τα βαμπάκια
πέντε η ώρα που βραδιάζει.
Το οξείδιο σπέρνει κρύσταλλο και νίκελ
πέντε η ώρα που βραδιάζει.
Παλεύει η περιστέρα με το αγρίμι
πέντε η ώρα που βραδιάζει.
Κι η σάρκα μ’ ένα κέρατο θλιμμένο
πέντε η ώρα που βραδιάζει.
Χορδή τυμπάνου αρχίζει να χτυπά
πέντε η ώρα που βραδιάζει.
Αρσενικού καμπάνες…