Ο ΠΟΛΕΜΟΣ ΤΩΝ ΧΡΩΜΑΤΩΝ

Καθώς ο φημισμένος ποιητής
κλείνει την απαγγελία του
με έναν χρωματισμένο στίχο
αυτή φέρνει στην μνήμη της
την αιτία που προκάλεσε τον πόλεμό της
με έναν άλλον φημισμένο ποιητή
για το ποιος είναι
ο πιο σωστά χρωματισμένος στίχος.

Και εγώ ζηλεύω τους φημισμένους ποιητές
που μπορούν να ζουν σε έναν κόσμο
όπου οι πολύχρωμες λέξεις
ισοδυναμούν με τη ζωή και το θάνατο.

Πέρασαν πολλά χρόνια, αφότου επέλεξα
να ακολουθήσω ένα διαφορετικό αστερισμό,
όπου ο χρωματισμός του αμνιακού υγρού
με το ‘‘πράσινο του μηκωνίου’’1
ή ο χρωματισμός του μαστού με το
‘‘σαν το φλοιό του πορτοκαλιού’’ δέρμα2
είναι οι όροι που περιγράφουν
το σακατιλίκι πέρα από κάθε μεταφορά,
και όπου η κομμένη σάρκα
μάς αποκαλύπτεται χρωματισμένη
για να μας βοηθήσει να διαβάσουμε
τα κείμενά της, με την τελεσίδικη επιλογή μας
των πιο επακριβών λέξεων,
όπως κάνουμε στο τέλος
ενός αποτυχημένου ‘‘μπλε κωδικού’’3.

Σημειώσεις

1. ”Πράσινο του μηκωνίου” (green meconium stain).
   Το μηκώνιο (ετυμολογία από την αρχαία λέξη μήκων) είναι ένα παχύρευστο πρασινωπό σκούρο υγρό που σχηματίζεται πριν από την γέννηση του νεογνού. Στην μήτρα το έμβρυο καταπίνει το αμνιακό υγρό το οποίο μετατρέπεται στα έντερα σε μηκώνιο. Όταν γεννιέται η πρώτη του κένωση είναι το μηκώνιο. Αλλά μερικές φορές το μηκώνιο παρουσιάζεται στο αμνιακό υγρό. Αυτό δηλώνει ο όρος ”χρωματισμός του αμνιακού υγρού με το πράσινο του μηκωνίου”.
   Το νεογνό αν αναπνεύσει το μηκώνιο την ώρα της γέννησης τότε υπάρχει η πιθανότητα πνευμονικής λοίμωξης και το νοσοκομειακό προσωπικό πρέπει να είναι σε επιφυλακή για την αντιμετώπισή της.
2. ”Σαν το φλοιό του πορτοκαλιού” δέρμα (peu d’ orange) είναι γαλλικός ιατρικός όρος για έναν τύπο καρκίνου του μαστού. Με τον όρο ‘Σαν το φλοιό του πορτοκαλιού’ δέρμα περιγράφεται η ανατομική πορτοκαλί εμφάνιση του δέρματος του μαστού που οφείλεται σε οίδημα των υποδόριων λεμφαγγείων το οποίο είναι η αιτία αυτής της παθογνωμονικής ανατομικής εμφάνισης.
   Το παθολογικό tης υπόβαθρο είναι ο φλεγμονώδης τύπος του καρκίνου του μαστού.
3. Νοσοκομειακός Κωδικός στα Αμερικανικά νοσοκομεί για την Επείγουσα Καρδιοαναπνευστική Αναζωογόνηση (ΚΑΡΠΑ). Η αναγγελία από τον υπεύθυνο γιατρό του τέλους της ΚΑΡΠΑ δηλώνει το θάνατο του ασθενούς στον οποίο απέτυχε η ανάταξη.

*

ΑΚΟΥΓΟΝΤΑΣ ΤΟΥΣ ΠΕΘΑΜΕΝΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ

Αρέσκονται να μιλούν
σαν να ’ναι ελεγκτές εναέριας κυκλοφορίας,
”Γωνίωσε τη βελόνα παρακέντησης
κατά 20 μοίρες και πίεσέ την
ελαφρά προς το κέντρο.”
Αν και δεν τους απαντώ ”Ελήφθη” ή
”Ακολουθώ την οδηγία”
αρκετά δυνατά για το ακούσουν
οι ζωντανοί ασθενείς μου, αυτά είναι τα λόγια
που ψιθυρίζω στους πεθαμένους.
Μερικές φορές με κοροϊδεύουν για τα λάθη
που έκανα – να περάσω μια πνευμονία
για καρδιακή ανεπάρκεια,
μια πάθηση του θυρεοειδούς για κατάθλιψη.
Γκρινιάζουν για τις εργαστηριακές εξετάσεις
που παρέλειψα να τους παραπέμψω,
τις φόρμες των ασθενειών
που ξέχασα να τις υπογράψω,
όλα τα αναπάντητα τηλεφωνήματά τους.
Οι φωνές τους είναι η τελευταία μουρμούρα
που ακούω τη νύχτα όταν πέφτω στο κρεβάτι
και η πρώτη όταν ξυπνάω την αυγή. Σπάνια, ακούγονται
ευγενικές για να με επαινέσουν
για τις ικανότητές μου ή να με επιτρέψουν να βρίσκω
ευχαρίστηση στη δουλειά μου
και αφού σαν ελεγκτές εναέριας κυκλοφορίας
που είναι, ενώ γνωρίζουν
ότι έχω φρακάρει και φέρνω κύκλους
στον ουρανό μες την κυκλοφοριακή συμφόρηση,
υπόσχονται να με καταρρίψουν αντί
να με βοηθήσουν να προσγειωθώ ομαλά.

*

Η ΔΙΑΓΝΩΣΗ

Δεν είναι του τύπου μου να γράφω
στα ποιήματά μου εκφράσεις όπως ”μώλωπας”,
αλλά αυτό το πρωινό
ένας τέτοιος εμφανίστηκε
στο μέσα μέρος του μηρού μου
σαν ένας ανεπιθύμητος επισκέπτης.
Ένας υποχόνδριος
θα έβλεπε αυτά τα σπασμένα αγγεία
σαν ένα προμήνυμα
θανάτου, αλλά εγώ διατηρώντας
την ψυχραιμία μου, αποδέχομαι
ότι ο θάνατός μου θα μπορούσε να με βρει
μια φθινοπωρινή μέρα
σαν τη σημερινή, όταν θα ’μαι
ο μοναδικός γιατρός υπηρεσίας στο σπίτι.
Η κλινική άσκηση μου δίδαξε
την αποστασιοποίηση, τον έλεγχο του άγχους,
και να γνωρίζω ότι θα καταλήξω στη διάγνωση
εάν χαλαρώσω και εστιάσω,
όπως όταν γίνομαι ένα με το Νοέμβρη
καθώς μυρίζω τα φύλλα της βαλανιδιάς,
βλέπω το κατακόκκινο φως του δειλινού
και ακούω τις ριπές του ανέμου να σέρνονται
πάνω στα εύθραυστα πόδια τους.

*Από τη συλλογή “Color war – Freud on my cough” (Ο πόλεμος των χρωμάτων – Ο Φρόυντ στο ντιβάνι μου).
Επιμέλεια – Μετάφραση – Σημειώσεις: Μίλτος Αρβανιτάκης, Θεσσαλονίκη 2024.