#Σε μετάφραση Χριστίνας Λιναρδάκη

Τραβιούνται τ’ ανοιξιάτικα κύματα το χωριό σαρώνουν

Sato Kuniko, 79 ετών, Φουκουσίμα

Sato: «Ο σεισμός, το τσουνάμι, η ακτινοβολία. Όλα αυτά εξάντλησαν τον νου και το σώμα μου. Ήταν τότε, μετά την εκκένωση, που είδα την πόλη απ’ όπου κατάγομαι στην τηλεόραση. Όλα είχαν σαρωθεί από το τσουνάμι και είχαν μείνει μόνο βουνά από συντρίμμια και μπάζα. Δεν έχω ιδιαίτερη πατρίδα πια».

Τα ανοιξιάτικα κύματα υποτίθεται πως είναι ήρεμα και ήπια. Η αναφορά τους στο χαϊκού συνιστά ειρωνεία.

***

Άνθη αφανή χάθηκαν πολλά στο μεγάλο τσυνάμι

Takahashi Sonosuke, 87 ετών, Φουκουσίμα

Takahashi: «Η νεότερη αδερφή της γυναίκας μου, 63 ετών, και ο σύζυγός της, 67, χάθηκαν και οι δύο στο μεγάλο τσουνάμι. Πενθώ για το υπόλοιπο της ζωής τους που δεν πρόλαβαν να χαρούν».

Το τσουνάμι σημειώθηκε την εποχή που επρόκειτο να ανθίσουν τα δέντρα. Η λέξη «άνθη» χρησιμοποιείται συνεκδοχικά στα ιαπωνικά για να δηλώσει την άνοιξη. Αναφέρεται δηλαδή στην ανθοφορία όλων των δέντρων και, ακόμη γενικότερα, σε ό,τι είναι λαμπερό και όμορφο. Με τον ίδιο συνεκδοχικό τρόπο χρησιμοποιείται και η φράση «ανθισμένες κερασιές».

***

Εδώ που ήρθα να καταφύγω οι κίτρινες πικραλίδες

Shiga Atsuko, 78 ετών, Φουκουσίμα

Shiga: «Με την εκκένωση αναγκάστηκα να φύγω ξαφνικά, οπότε ήρθα να μείνω με τον μεγαλύτερο γιο μου στο Σεντάι. Οι μέρες ήταν γεμάτες άγχος, όμως ηρέμησα και πήρα θάρρος όταν είδα τις πικραλίδες στην άκρη του δρόμου».

Τα άνθη της πικραλίδας είναι μπαλίτσες με σπόρους, που τις παίρνει ο άνεμος. Τις λέμε «κλέφτες» και αρέσει στα παιδιά να τις φυσούν και να τις παρακολουθούν στο ταξίδι τους.

*Από το βιβλίο “Τσουνάμι – 29 χαϊκού από επιζήσαντες της φυσικής καταστροφής στην Ιαπωνία το 2011”, Εκδόσεις “Μανδραγόρας”, Αθήνα 2016.